1001 mẹo chăm sóc trẻ sơ sinh chuẩn khoa học dưới đây sẽ giải đáp tất tần tật những vấn đề thường gặp ở trẻ và cách xử lý hiệu quả nhất. Các mẹ học ngay để công việc chăm con thật nhàn tênh nhé!

“9 tháng 10 người” mang con cũng là khoảng thời gian mẹ trải qua nhiều cung bậc cảm xúc, đó là lần mẹ vỡ òa hạnh phúc vì được nghe nhịp đập đầu tiên của con, tiếp theo là những trải nghiệm tuyệt vời khi con bắt đầu biết chồi, đạp. Đan xen cảm giác hạnh phúc là những lo lắng, bất an không biết con con mạnh khỏe không. Rồi cơ thể mẹ ngày một nặng nề hơn, mẹ cũng đã chuẩn bị tươm tất giỏ đồ đi sinh ở tháng thứ 8. Tháng 9 thai kỳ, mẹ cũng đã sẵn sàng cho hành trình vượt cạn để chào đón bé cưng chào đời. Kết thúc chặng hành trình 9 tháng vừa qua, mẹ thấy mình thật mạnh mẽ và nghị lực vô cùng.

Đâu chỉ có khoảng thời gian mang bầu, mẹ mới kiêng cữ đủ thứ để con được chào đời khỏe mạnh, mà 1 năm đầu đời sau sinh có lẽ là khoảng thời gian người mẹ phải đối mặt với nhiều khó khăn nhất. Vì việc chăm con chưa từng dễ dàng, huống hồ gì với các mẹ chỉ mới lần đầu có con.

Không giấu gì các mẹ, em đây cũng mới có được đứa đầu lòng, em vừa sinh bé được 3 tháng hơn, khoảng thời gian ở vừa phải ở cữ mà vừa chăm con thiệt mệt mỏi không chịu nổi. Nhiều lúc em muốn bỏ cuộc luôn á, chăm sóc trẻ sơ sinh nên phải tỉ mỉ, cẩn thận từ miếng ăn, giấc ngủ đến chuyện tắm rửa,…Cả nửa tháng nay có đêm nào em được trọn giấc đâu. Nhưng nói gì thì nói, con mình nên mình phải gắng mà chịu các mẹ à, cốt sao cho con không bệnh tật, khỏe mạnh là được.

Sẵn đây, em mách cho các mẹ mấy mẹo chăm trẻ sơ sinh chuẩn khoa học luôn nè, đảm bảo hiệu quả dài lâu luôn ạ. Cái này là em được các mẹ bỉm sữa làm trong khoa sản của bệnh viện truyền cho đàng hoàng nha. Cũng nhờ áp dụng mà em mới thấy việc chăm con của mình quá đổi nhàn tênh, lắm lúc con thấy yêu con quá và muốn nhanh có đứa nữa đó các mẹ ơi.

Cho ăn thường xuyên:

Chú ý chế độ ăn và giấc ngủ là 2 điều mẹ cần lưu tâm khi chăm sóc trẻ sơ sinh. Bé cần được cho ăn ít nhất 6 lần/ ngày trong vòng 1 tháng đầu. Trong thời gian cho con bú mẹ, cữ bú của con có thể tăng lên 12 lần/ ngày, bao gồm cả cữ bú đêm. Mẹ cố gắng giúp con xác định thời gian bú để con có thể chủ động hơn mỗi khi đến cữ.

Chăm sóc giấc ngủ của bé:

Trong tháng tuổi đầu tiên, bên cạnh chuyện ăn thì ngủ là hoạt động chiếm nhiều thời gian nhất của bé. Do vậy, việc chăm sóc giấc ngủ của con cũng cần lưu ý đặc biệt. Thường trẻ sẽ ngủ nhanh sau khi bú, ngủ nhiều cữ trong ngày nhưng thời gian của mỗi cữ thường rấ ngắn. Ngoài ra, các mẹ cũng nhớ để con tự chủ động giấc ngủ của mình để đem lại hiệu quả tốt nhất nhé!

Trẻ hay vặn mình, khó ngủ:

Mẹ nên tìm hiểu nguyên nhân, có thể do con bị đói, thời tiết nóng hoặc trước khi ngủ con giỡn quá nhiều. Gỉải pháp là bổ sung vitamin D, nếu bé hơn 1 tuổi, mẹ nên đưa trẻ đi tẩy giun.

Con ngủ trọn đêm không đòi bú:

Thông thường, trẻ sơ sinh thường thức giấc nửa đêm để đòi bú, thế nhưng nếu con ngủ trọn đêm không đòi bú cũng chỉ là phản xạ bình thường, mẹ không quá lo lắng nhé.

Lưỡi trắng:

Dùng nước muối sinh lý hoặc denicol, borate để rơ lưỡi cho con, không cần phải rơ thật sạch. Mẹ nhớ nếu trường hợp không cần thiết thì không nên dùng thuốc kháng nấm để rơ lưỡi cho con.

Đau mắt, chảy nước mắt sống:

Trường hợp bình thường thì dùng nước muối sinh lý day góc trong mắt. Nếu mắt có ghèn, mẹ dùng neocin, tobrex nhỏ vào mắt khi con đã ngủ.

Chàm sữa, da khô:

Mẹ dùng cetaphil, atdpiclair, dexeryl, sudocrem có chất dưỡng ẩm để bôi lên da con, nếu không bớt, mẹ có thể dùng thử eumovate có chứa corticoida ở liều thập. Thường thì sau 6 tháng, con sẽ hết tình trạng này. Mẹ lưu ý cần giảm liều khi trẻ có biểu hiện bớt, khi đó có thể dùng các loại giữ ẩm để bôi lên da.

Trẻ bỏ bú, biếng ăn:

Trẻ có thể ham chơi nên không chịu bú, khi con không bú, mẹ có thể rơ miệng, làm mát sữa cho con, chờ con thiu thiu ngủ rồi cho con bú. Mẹ nhớ chọn nơi yên tĩnh.

Trẻ biếng ăn, mẹ nên xem lại mình có ép con ăn không, thay đổi cách chế biến thức ăn, tập cho con ăn, cho con ăn cùng người lớn, không để trẻ vừa ăn vừa chơi.

Lượng nước cần cung cấp cho con:

Sữa mẹ là nguồn cung cấp nước chủ yếu con, đặc biệt trong 6 tháng đầu đời, trẻ cần được bú mẹ hoàn toàn. Theo đó, lượng nước cần cung cấp cho bé sơ sinh như sau:

  • Dưới 6 tháng tuổi: Bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời hoặc kết hợp bú bình. Trẻ dưới 6 tuổi không cần bổ sung thêm nước, tuy nhiên, vào ngày nóng bức có thể bổ sung thêm 100 – 200ml nước và chia đều ra trong ngày.
  • Trẻ trên 6 – 12 tháng tuổi: Tùy thuộc vào cân nặng của bé mà lượng nước cũng khác nhau. Nếu con nặng tầm 8kg, ngoài sữa mẹ thì lượng nước cần cung cấp đủ 300ml/ ngày, sữa mẹ tầm 500ml/ ngày.

Bổ sung vitamin D cho bé: Có 2 cách

Một là uống vitamin D loại 1 giọt với 400 – 500 đơn bị, loại giọt aquadetrim, sterogyl, D flouretten,…và nhiều loại khác mẹ có thể tham khảo ngoài tiệm thuốc tây.

Hai là cho con tắm nắng. Đây là nguồn tổng hợp vitamin D rất tốt cho bé, buổi sáng mẹ nên đưa bé tắm vào khung giờ trước 8 giờ sáng, mẹ nhớ tránh để ánh nắng rọi trực tiếp vào mắt và bộ phận sinh dục của con.

Bổ sung sắt:

Biểu hiện trẻ bị thiếu sắt là lòng bàn tay nhạt, da đầu ngón tay bị sướt. Nếu thiếu sắt xảy ra với trẻ dưới 6 tháng, khi đó mẹ có thể bổ sung sắt thông qua nguồn sữa mẹ bằng cách uống sắt. Tuy nhiên, mẹ nhớ cẩn thận nếu có tiền sử hoặc người nhà bị chứng tan máu bẩm sinh.

Mẹ lo lắng sữa mẹ có đủ cho con hay không?

Kiểm tra bằng cách đi tiểu ít nhất 6 lần, nếu thấy 6 lần này nước tiểu không vàng sậm có nghĩa là đủ.

Phân của con “hoa cà hoa cải:

Có thể nguyên nhân là do thức ăn, do đó mẹ nên xem lại cách chế biến. Mẹ nhớ đừng cho con ăn trái cây lạ, đồ ăn mua bên ngoài. Có thể là do nguồn sữa mẹ, vì vậy mẹ có thể uống trà gừng.

Trẻ đi ngoài ra máu do bú sữa mẹ hoặc bú bình thì nguyên nhân có thể là đường ruột bị dị dứng với thành phần đạm trong sữa hoặc nuốt phải máu có trong sữa mẹ. Đưa trẻ đi khám nhưng con vẫn bị thì rất có thể do nguồn thức ăn của mẹ có bò.

Phân cứng khi bú sữa ngoài:

Con đi ngoài có phân cứng do dùng sữa ngoài thì giải pháp khắc phục từ nguồn sữa nhé mẹ. Mẹ đừng pha đặc nha, đánh tơi sữa trước khi cho con bú.

Nhiều khi không đi ngoài

Nhiều ngày không đi ngoài mà phân vẫn mềm thì do con ít đi ngoài, mẹ có thể xoa bụng của bé theo chiều kim đồng hồ.

Nhiều ngày không đi ngoài mà phân cứng thì nguyên nhân cao nhất là do con bị táo bón, cho con uống nhiều nước, sữa chua để mềm phân.

Ho, sổ mũi:

Trẻ sơ sinh thường bị ho và có kèm theo sổ mũi. Khi đó, mẹ có thể dùng nước muối sinh lý để xử lý, bôi dầu thoa lên lòng bàn chân của con, đảm bảo nhiệt độ phòng không được quá nóng hoặc quá lạnh. Ngoài ra, chăm sóc trẻ sơ sinh bị ho, sổ mũi, mẹ có thể cho con dùng thảo dược để trị ho nhưng nhớ tham khảo ý kiến bác sĩ. Sổ mũi có đàm nhiều, mẹ nhớ bổ sung đủ nước để đàm loãng và giảm đi. Bên cạnh đó, mẹ có thể tham khảo bác sĩ để cho con dùng thuốc long đàm.

Sổ mũi nhiều, mẹ có thể hút mũi cho bé. Cách đơn giản nhất là mẹ dùng khắn giấy quấn một đầu to, đầu nhỏ, nhớ là vừa với kích cỡ mũi của con, sau đó mẹ để đầu nhỏ này vào mũi để thấm hút bớt nước mũi và từ từ kéo ra.

Trẻ ho khò khè:

Nếu con ho khò khè kéo dài nhưng vẫn bú tốt, lên cân đều thì mẹ không cần quá lo vì sẽ hết khi con lớn thêm tí nữa ạ.

Con bị tiêu chảy:

Trẻ bị tiêu chảy không kèm theo máu là phản ứng bình thường và hết sau 5 – 7 ngày, mẹ không cần lo mà hãy xem lại thức ăn. Bởi đây có thể là nguyên nhân làm trẻ bị tiêu chảy. Bên cạnh đó, tiêu chảy dễ dẫn đến tình trạng mất nước, do vậy mẹ nên cho con bú đủ, uống đủ nước.

Con đột nhiên phát sốt:

Crying newborn

Nếu sốt nhẹ, mẹ có thể cho con dùng thuốc hạ sốt, nhớ tham khảo chỉ định của bác sĩ. Sốt kéo dài sau 48 giờ, mẹ nhớ đưa con đi khám.

Sốt phát ban:

Sốt kéo dài đến khoảng 3 ngày, có thể là sốt cao kèm theo các nốt ban đỏ ở da, thường sau 3 ngày sẽ hết, không cần cho bé uống thuốc nhưng cần kiêng tắm nước lạnh, kiêng ra gió.

Tiểu lắc nhắc, tiểu xón:

Mẹ quan sát thấy con tiểu lắc nhắc, hay rùng mình thì để ý xem bao qui đầu con có bị hẹp hay không. Nếu do bao qui đầu hẹp, mẹ nắm day nhẹ và lận nhẹ xuống.

Sốt cao dẫn đến co giật:

Co giật do sốt cao là biến chứng cực kỳ nguyên hiểm. Khi nhận thấy, mẹ cần áp dụng ngay các biện pháp sau đề phòng nguy cho con:

  • Nằm nghiêng về một bên trong phòng thoáng mát.
  • Lau mát bằng nước ấm.
  • Không vắt chanh vào miệng, mẹ có thể dùng thuốc hạ sốt.
  • Nếu con không có biểu hiện cắn lưỡi thì không chèn bất kỳ gì vào miệng.

Co giật do sốt có thể tái phát khi trẻ lên 7, do đó khi nhận thấy con có biểu hiện sốt, mẹ dùng nhiệt kế kiểm tra thân nhiệt cho bé nha.

Phòng ngừa bệnh cho bé:

Trẻ sơ sinh có sức đề kháng rất yếu, tiêm phòng vacxin là biện pháp phòng bệnh an toàn và hiệu quả. Ngoài ra, để giúp con phòng các bệnh vặt, mẹ nhớ cho con một chế độ ăn đủ dinh dưỡng, uốg đủ nước, bú đủ, không uống nước đa, tắm rửa không dùng nước quá lạnh hoặc quá nóng.

Tẩy giun cho bé dưới 2 tuổi:

Trước đây, tổ chức Y tế thế giới khuyến cáo phụ huynh nên cho trẻ 2 đi ẩy giun khi con được 2 tuổi, nhưng hiện nay trẻ sau 1 tuổi vẫn có thể xổ giun. Theo đó, mẹ có thể cho bé sau 1 tuổi dùng uống thuốc tẩy giun loại zentel 200mg và 400mg với trẻ trên 2 tuổi. Trong đó, loại phổ biến nhất cho các bé từ 2 tuổi là Menbendazol 500mg.

Con chậm đi, chậm nói:

Mẹ nào chẳng mong con nhanh đi, nhanh nói đúng không ạ, nhưng lỡ con chậm thì mẹ cũng đừng lo lắng nha, hãy trò chuyện và tiếp xúc bằng ánh mắt nhiều hơn với con.

Trẻ hay bị đổ mồ hôi:

Nguyên nhân chủ yếu làm trẻ đổ mồ hôi là do thời tiết chứ không phải vấn đề dinh dưỡng. Quan sát tóc con rụng có hình vành khăn, con đủ cân thì không phải do thiếu chất. Vì vậy, đổ mồ hồi là phản ứng bình thường do thời tiết, mẹ không phải lo.

Sau tai có hạch:

Hạch nổi sau tai không ảnh hưởng đến con, đây có thể là biểu hiện sau khi sốt hoặc cảm, nếu thấy con không đau và hạch không to thì không cần quá lo lắng nha mẹ. Con sẽ hết khi lớn lên.

Rốn không sạch:

Mẹ dùng cồn 70 độ để rửa rốn cho con, nhớ rửa sát chân rốn, sau đó bôi milian hoặc betadin. Nếu con không có dấu hiệu giảm nên đưa trẻ đi khám.

Vàng da:

Nguyên nhân làm trẻ vàng da có thể do con ăn quá nhiều cà rốt hoặc bí đỏ. Biểu hiện vùng da dưới lòng bàn tay, cánh mũi, bàn chân xuất hiện màu vàng, nếu nhìn nghiêng, mẹ sẽ thấy rõ hơn. Khi đó, mẹ tạm thời cho con ngưng ăn các loại rau cũ trong vài tháng.

Trường hợp vàng da ở trẻ sơ sinh dưới 15 ngày tuổi, có 2 mức độ là vàng da sinh lý và bệnh lý. Nếu mẹ thấy da con ngày càng vàng nhiều, thậm chí là vàng lên tới vùng ngực, mẹ nên đưa con đi khám. Nếu trong thời gian này, con vẫn bú tốt thường thì thường vàng da sẽ hết sau 3 tháng.

Mọc răng:

Tùy theo cơ địa của từng bé, bé có thể mọc răng sớm từ 6 tháng tuổi hoặc muộn sau 12 tháng tuổi, mọc ít hoặc nhiều. Do đó, nếu con vẫn bú tốt, tăng cân đều thì mẹ không cần lo nha.

Nốt trắng trên nướu:

Mẹ nhớ nè, khi nướu con có xuất hiện nốt trắng, mẹ tuyệt đối không cạy, đây chỉ là nanh sữa, sẽ tự hết và không ảnh hưởng đến sức khỏe và quá trình bú mẹ.

Ráy tai:

Ráy tai nhiều thường làm trẻ có biểu hiện lắc đầu hoặc gải tai, mẹ dùng nước muối sinh lý nhỏ khoảng 2 – 3 giọt vào tai con, ngày nhỏ 2 – 3 lần, nếu thấy ráy tai không đẩy được ra bên ngoài, mẹ nên đưa con đi khám.

Trẻ tự nhiên gồng, lên gân:

Có thể đây là biểu hiện khi con quá vui hoặc phấn khích, mẹ nhẹ nhàng bảo con không được làm vậy nữa nha.

Con bị té đập đầu:

Nhiều mẹ hay băn khoăn trẻ bị té đập đầu nhưng vẫn vui vẻ, chẳng sao thì có nên đưa bé đi khám không. Câu trả lời là không nếu trẻ không có biểu hiện ói, nhưng cần theo dõi trong vòng 72 giờ và đưa con đi khám kịp thời nếu có biểu hiện bất thường, bởi biến chứng để lại là vô cùng nguy hiểm.

Trẻ 18 tháng tuổi mới đóng thóp:

Mẹ nhớ kiểm tra xe vòng đầu và theo dõi nếu nghi ngờ thóp con rộng hoặc có biểu hiện đóng thóp muộn.

Trẻ có tật nghiêng đầu:

Trẻ sơ sinh thường có tật nghiêng đầu về một bên khi biết vận động. Mẹ nhớ đưa con đi khám để tìm hiểu, tật này cần phải chữa sớm.

Không tập đi cho con bằng xe tròn:

Có nhiều mẹ thường dùng xe tròn để tập đi cho con, thế nhưng nó có thể làm tổn thương chân của bé. Mẹ nên tập đi cho con lúc được 10 tháng và dùng xe chữ L thay vì xe tròn.

Mẹ bị bệnh:

Trong quá trình chăm sóc bé, người mẹ bị bệnh như cảm lạnh, cúm, ho thì cần tuyết đối chú ý để tránh lẫy nhiễm cho con, vì trẻ có hệ miễn dịch yếu rất dễ bị nhiễm bệnh. Khi này, mẹ nhớ mang khẩu trang, vệ sinh tay sạch sẽ, bổ sung đủ nước, dùng nước muối sinh lý xúc miệng. Ngoài ra, mẹ có thê dùng thuốc paracetamol để giảm các triệu chứng cảm.

Chăm con vất vả thiệt các mẹ à, đặc biệt là trong những năm đầu đời, việc chăm sóc trẻ đòi hỏi sự cẩn trọng và tỉ mỉ. Vì lẽ đó mà bất kỳ đều gì tốt cho con, em đều thử qua, từ ngày áp dụng mấy mẹo chăm sóc bé sơ sinh trên đây , em thấy cuộc sống mình tốt hơn trước rất nhiều, ít cảm giác lo lắng, nặng đầu óc. Các mẹ nhà mình cũng lưu lại đi nha, chúc các mẹ sẽ chăm con thật tốt, thật khỏe ạ!

Theo Webtretho